Σε πήραν τηλέφωνο για επένδυση; Τι κάνεις στην κλήση

Συμπλήρωσες μια φόρμα για επένδυση, ίσως σε μια διαφήμιση. Λίγο μετά χτυπά το τηλέφωνο. Ένας ευγενικός «σύμβουλος» ξέρει το όνομά σου και σου μιλά για ευκαιρία.

Εδώ δεν κάνουμε λίστα με σημάδια. Παίρνουμε την ίδια την κλήση και τη βλέπουμε βήμα βήμα: τι κάνεις όσο διαρκεί, και τι κάνεις μετά. Όλες οι πηγές ξανανοίχτηκαν και ελέγχθηκαν στις 12/10/2026.

Τι κάνω τη στιγμή της κλήσης;

Μία απλή αρχή: δεν χρειάζεται να αποφασίσεις τίποτα στο τηλέφωνο.

Η ESMA, η ευρωπαϊκή αρχή αγορών, γράφει στο Investor Corner της ότι οι απατεώνες συχνά επιδιώκουν ανεπιθύμητη επαφή για να βρουν θύματα: «Fraudsters often seek to establish unsolicited contact to target potential victims», δηλαδή «οι απατεώνες συχνά επιδιώκουν να έρθουν σε επαφή χωρίς να τους το ζητήσεις, για να στοχεύσουν πιθανά θύματα». Η ίδια σελίδα συμβουλεύει, αν σε πλησιάσουν απρόσμενα για επένδυση, να κλείσεις το τηλέφωνο. Αν η πίεση ανεβαίνει, μπορείς να τελειώσεις τη συζήτηση με πρόσχημα ότι έχεις κάτι επείγον να κάνεις.

Πρακτικά:

• Πες: «Δεν συζητώ επενδύσεις στο τηλέφωνο». Τέλος.
• Μην επιβεβαιώσεις προσωπικά στοιχεία, ούτε το ονοματεπώνυμό σου.
• Μην πεις αν έχεις κρυπτονομίσματα, πόσα χρήματα έχεις ή σε ποια τράπεζα.
• Αν σε πιέζουν να αποφασίσεις «σήμερα», κλείσε. Η πίεση χρόνου είναι από μόνη της κόκκινη σημαία. Η βρετανική αρχή FCA δίνει την ίδια οδηγία για απρόσμενες κλήσεις (παράδειγμα εκτός ΕΕ).

Με πήραν επειδή συμπλήρωσα φόρμα. Σημαίνει ότι είναι νόμιμοι;

Όχι. Η κλήση μετά από φόρμα δεν αποδεικνύει ότι η εταιρεία είναι νόμιμη. Επίσης δεν ξέρουμε από πού βρήκαν τον αριθμό σου. Μπορεί να είναι από τη φόρμα, μπορεί από αλλού. Μην το θεωρείς δεδομένο ούτε το ένα ούτε το άλλο.

Η ΕΛ.ΑΣ., σε ανακοίνωση της 7/12/2024 όπως αναδημοσιεύτηκε στο odigostoupoliti.eu, συστήνει επιφυλακτικότητα σε διαφημίσεις επενδυτικών προγραμμάτων. Ζητά έρευνα για την αξιοπιστία της εταιρείας και αίτημα για τους όρους. Επίσης έλεγχο της άδειας από την Επιτροπή Κεφαλαιαγοράς, την Τράπεζα της Ελλάδος ή το ευρωπαϊκό διαβατήριο.

Ο αριθμός στην οθόνη είναι ελληνικός ή υπηρεσίας. Εμπιστεύομαι;

Όχι. Σε ανακοίνωση της 1/4/2025, όπως τη μετέφερε ο ΣΚΑΪ, η ΕΛ.ΑΣ. προειδοποιεί για το Caller ID Spoofing. Δηλαδή οι δράστες, κυρίως μέσω VoIP (κλήσεις από το διαδίκτυο), κάνουν να εμφανίζεται στην οθόνη αριθμός υπηρεσίας. Η ίδια ανακοίνωση λέει ότι ισχυρίζονται και ότι υπάρχουν λογαριασμοί κρυπτονομισμάτων στο όνομά σου.

Η συμβουλή της ΕΛ.ΑΣ. είναι να τερματίσεις αμέσως την κλήση, να επιβεβαιώσεις την αυθεντικότητα μέσω του επίσημου φορέα και να ενημερώσεις την Αστυνομία, ακόμη κι αν η απάτη δεν ολοκληρώθηκε.

Παλιότερα δημοσιεύματα, όπως ένα της Parapolitika του 2021, περιέγραφαν κλήσεις που φαίνονταν από ξένα προθέματα, αλλά με πλαστή προέλευση. Το αναφέρουμε μόνο ως τρόπο λειτουργίας: ούτε το ξένο ούτε το ελληνικό πρόθεμα λέει κάτι για τον καλούντα.

Πώς ελέγχω την εταιρεία και πώς καλώ πίσω;

Μην ελέγξεις μέσα από την κλήση. Κλείσε και κάνε τα εξής:

1. Βρες το όνομα της εταιρείας και έλεγξέ το στα επίσημα μητρώα. Η ESMA έχει σελίδα «Databases and registers» με τα «MiFID investment firms», δηλαδή τις επιχειρήσεις επενδύσεων που έχουν άδεια από τις εθνικές αρχές. Παραπέμπει και στο «Interim MiCA Register», που καλύπτει πάροχους υπηρεσιών κρυπτοστοιχείων με άδεια και μη συμμορφούμενες οντότητες. Για τη σειρά ελέγχου δες το Έλεγχος άδειας πλατφόρμας κρύπτο.
2. Αν θέλεις να μιλήσεις με την εταιρεία, πάρε τηλέφωνο εσύ, από στοιχεία που βρήκες μόνος σου σε επίσημο μητρώο. Η FCA, για τις «εταιρείες-κλώνους» (clone firms), δηλαδή απατεώνες που αντιγράφουν το όνομα νόμιμης εταιρείας, λέει να χρησιμοποιείς τηλέφωνο και email από το μητρώο της και όχι αυτά που σου δίνει η εταιρεία. Η λογική μεταφέρεται και σε μας, με τα ελληνικά και ευρωπαϊκά μητρώα.
3. Μην πατήσεις σύνδεσμο που σου έστειλαν στη διάρκεια της κλήσης.

Αν βρεις την εταιρεία και δεν είσαι σίγουρος, αυτό δεν είναι «ναι». Προτίμησε να μην προχωρήσεις.

Μου ζήτησαν AnyDesk ή TeamViewer. Τι σημαίνει αυτό;

Ζητούν πρόγραμμα απομακρυσμένης πρόσβασης, δηλαδή λογισμικό που αφήνει κάποιον άλλον να βλέπει και να χειρίζεται τον υπολογιστή ή το κινητό σου. Υπάρχουν προγράμματα τέτοιου τύπου, όπως τα AnyDesk και TeamViewer.

Η Δίωξη Ηλεκτρονικού Εγκλήματος, σύμφωνα με το newmoney.gr, το περιγράφει για ψεύτικους τεχνικούς: η εγκατάσταση τέτοιου λογισμικού δίνει έλεγχο του υπολογιστή και των δεδομένων σου. Η εφαρμογή στο δικό μας σενάριο είναι δική μας: ένας «σύμβουλος» που ζητά να «δει την οθόνη σου για να σε βοηθήσει» ζητά την ίδια πρόσβαση. Μια επενδυτική υπηρεσία δεν χρειάζεται τον έλεγχο της συσκευής σου. Και η FCA συμβουλεύει να μην αφήνεις κανέναν να έχει πρόσβαση στη συσκευή σου και να μην εγκαθιστάς εφαρμογές από ανεπιβεβαίωτη πηγή.

Έδωσα ήδη στοιχεία ή πρόσβαση. Τι κάνω;

Μην κολλήσεις στην ντροπή. Έχει σημασία η ταχύτητα.

• Επικοινώνησε με την τράπεζά σου και με την πλατφόρμα όπου έχεις λογαριασμό.
• Αν εγκατέστησες πρόγραμμα απομακρυσμένης πρόσβασης: αφαίρεσέ το, κάνε σάρωση για κακόβουλο λογισμικό και άλλαξε κωδικούς από άλλη, ασφαλή συσκευή. Η Δίωξη, σε παλαιότερη οδηγία της (2019) για ψεύτικους τεχνικούς, προτείνει να κρατήσεις αντίγραφο των δεδομένων σου και να κάνεις επαναφορά εργοστασιακών ρυθμίσεων στη συσκευή.
• Κράτα τον αριθμό που σε κάλεσε, την ώρα και ό,τι μήνυμα έλαβες.
• Κάνε καταγγελία.

Για τις πρώτες ώρες έχουμε αναλυτικό οδηγό: Έπεσες θύμα απάτης με κρύπτο; Οι πρώτες 24 ώρες. Δεν υπάρχει εγγύηση ότι θα ανακτηθούν χρήματα, γι’ αυτό μετράει να κινηθείς γρήγορα.

Πού καταγγέλλω;

Σύμφωνα με το mitos.gov.gr, στη Διεύθυνση Δίωξης Ηλεκτρονικού Εγκλήματος καλείς το 11188, στέλνεις email στο ccu@cybercrimeunit.gov.gr ή κάνεις καταγγελία μέσω gov.gr (TAXISnet ή web banking). Δέχονται και αυτοπρόσωπη ή ταχυδρομική καταγγελία. Το CyberAlert.gr γράφει ότι το 11188 είναι γραμμή 24/7, χωρίς χρέωση.

Για τα σημάδια της ίδιας της πρότασης δες το Επενδυτική απάτη με κρύπτο: τα σημάδια.

Τι σημαίνει αυτό για σένα;

• Κλείσε την κλήση. Δεν είναι αγένεια, είναι ο πιο ασφαλής τρόπος.
• Ο αριθμός στην οθόνη δεν αποδεικνύει ποιος καλεί. Επιβεβαίωσε από επίσημο φορέα, με τηλέφωνο που βρήκες εσύ.
• Μην εγκαταστήσεις ποτέ πρόγραμμα απομακρυσμένης πρόσβασης για «επενδυτική υπηρεσία».
• Αν έδωσες στοιχεία, μην περιμένεις. Τράπεζα και 11188 πρώτα, εξηγήσεις μετά.